สืบค้นงานวิจัย
การพัฒนาพันธุ์ข้าวเหนียวเขี้ยวงู: จากธนาคารเชื้อพันธุ์สู่นาเกษตรกร
พายัพภูเบศวร์ มากกูล - กรมการข้าว
ชื่อเรื่อง: การพัฒนาพันธุ์ข้าวเหนียวเขี้ยวงู: จากธนาคารเชื้อพันธุ์สู่นาเกษตรกร
ชื่อเรื่อง (EN): Kiaw-ngu glutinous rice: From a genebank to farmers’ fields
ผู้แต่ง / หัวหน้าโครงการ: พายัพภูเบศวร์ มากกูล
ผู้แต่ง / หัวหน้าโครงการ (EN): Payapbhubes Markkool
คำสำคัญ:
คำสำคัญ (EN):
บทคัดย่อ: ข้าวเหนียวที่ใช้ในการประกอบอาหารประเภทของหวานที่มีคุณภาพดีที่สุด คือข้าวเหนียวเขี้ยวงู ซึ่งในระบบการค้าปัจจุบัน โรงสีใช้ข้าวพันธุ์กข6 มาดัดแปลง โดยเพิ่มจำนวนครั้งของการขัดสีและขัดมัน ทำให้เมล็ดข้าวสารมีขนาดเล็ก เรียวยาว สวยงาม ส่งขายให้กับผู้ประกอบการทั้งหมด ซึ่งกระบวนการดังกล่าว ทำให้ได้ปริมาณข้าวเต็มเมล็ดและต้นข้าวลดลง แต่มีต้นทุนการผลิตสูงขึ้น จึงส่งผลให้ข้าวสารของข้าวเหนียวเขี้ยวงูมีราคาแพง การใช้แนวทางโดยการพัฒนาพันธุ์ที่เป็นพันธุ์พื้นเมืองดั้งเดิม โดยผ่านขั้นตอนของการปรับปรุงพันธุ์ เพื่อให้ได้พันธุ์ข้าวเหนียวเขี้ยวงู ที่มีคุณภาพดีและเป็นที่ยอมรับ จึงเป็นอีกวิธีการหนึ่งซึ่งจะทำให้เกษตรกร ผู้ประกอบการโรงสี ผู้ประกอบการค้า และผู้บริโภค มีทางเลือกที่เป็นประโยชน์เพิ่มมากขึ้น และตามที่กรมการข้าวได้มีการรวบรวมพันธุกรรมข้าวไว้ทั่วประเทศ ตั้งแต่ในอดีต ข้าวเหนียวเขี้ยวงูซึ่งเป็นพันธุ์ข้าวพื้นเมือง ส่วนหนึ่งได้ถูกรวบรวมและเก็บรักษาไว้ที่ศูนย์ปฏิบัติการและเก็บเมล็ดเชื้อพันธุ์ข้าวแห่งชาติ ภายในบริเวณศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี ในปี 2548 ศูนย์วิจัยข้าวเชียงรายจึงได้ขอตัวอย่างเชื้อพันธุ์ข้าวเหนียวเขี้ยวงูดังกล่าวทั้งหมดมาปลูกคัดเลือก ศึกษา และพัฒนาจนถึงปี 2554 รวมระยะเวลา 6 ปี จนได้สายพันธุ์ GS.No. 8974 ที่มีลักษณะดีที่สุดและเหมาะสมที่สุด ซึ่งขณะนี้อยู่ระหว่างการขอขึ้นทะเบียนพันธุ์จากกรมวิชาการเกษตร โดยข้าวเหนียวเขี้ยวงูสายพันธุ์นี้ ให้ผลผลิตเฉลี่ยในศูนย์วิจัยข้าวเชียงราย 468 กิโลกรัมต่อไร่ในนาเกษตรกรจังหวัดเชียงรายเฉลี่ย 470 กิโลกรัมต่อไร่ เมื่อเปรียบเทียบกับพันธุ์กข6 ผลผลิตเฉลี่ยต่ำกว่าประมาณร้อยละ 25-30 ปี 2553 มีเกษตรกรนำไปปลูกที่จังหวัดเชียงใหม่พบว่าได้ผลผลิตเฉลี่ย 526 กิโลกรัมต่อไร่ ต่ำกว่าพันธุ์กข6 ร้อยละ 13 แต่มีต้นทุนการผลิตเฉลี่ยต่ำกว่าไร่ละ 535 บาท เมื่อนำไปแปรรูปเป็นของหวาน คือ ข้าวเหนียวมูน ให้ผู้บริโภคในจังหวัดเชียงรายประเมินความชอบพบว่าผู้บริโภคชอบมากกว่าพันธุ์ก6ร้อยละ 15.7 นอกจากนี้ ลักษณะเด่นของข้าวเหนียวเขี้ยวงูสายพันธุ์นี้ยังพบว่ามีปริมาณสารต้านอนุมูลอิสระในรูปของวิตามินอีทั้ง 3 isomers สูงกว่าพันธุ์ กข6 โดยเฉพาะแอลฟา โทโคฟีรอล ซึ่งเป็นวิตามินอีที่มีบทบาทสำคัญที่สุดในร่างกายสูงกว่าพันธุ์ กข6 ร้อยละ 39.2 และมีใยอาหารสูงกว่า ร้อยละ 10.6 เป็นต้น ข้าวเหนียวเขี้ยวงู สายพันธุ์ GS.No. 8974 มีลักษณะประจำพันธุ์ คือ เป็นข้าวไวต่อช่วงแสง ออกดอกประมาณวันที่ 30 ตุลาคม ถึง 2 พฤศจิกายน กอตั้ง ต้นแข็ง คอรวงยาว ระแง้ห่าง เมล็ดข้าวเปลือกสีฟางก้นจุด ขนาดเมล็ดเล็ก เรียวยาว ข้าวกล้องสีขาว สัดส่วนระหว่างความยาวต่อความกว้าง 3.90 มีความต้านทานต่อโรคไหม้ และค่อนข้างต้านทานโรคขอบใบแห้ง ต้านทานเพลี้ยกระโดดหลังขาวในเขตภาคเหนือตอนบน เมื่อนึ่งสุกแล้ว มีสีขาว นุ่ม เหนียวติดกัน แต่ไม่เละ มีความเลื่อมมันค่อนข้างมากและมีกลิ่นหอม
ปีเริ่มต้นงานวิจัย: 2554
ปีสิ้นสุดงานวิจัย: 2555
เอกสารแนบ: https://agkb.lib.ku.ac.th/rd/search_detail/result/328611
ลิขสิทธิ์: แสดงที่มา-อนุญาตแบบเดียวกัน 3.0 ประเทศไทย (CC BY-SA 3.0 TH)
เผยแพร่โดย: กรมการข้าว
ภาษา (EN): th
หากไม่พบเอกสารฉบับเต็ม (Full Text) โปรดติดต่อหน่วยงานเจ้าของข้อมูล

การอ้างอิง


TARR Wordcloud:
การพัฒนาพันธุ์ข้าวเหนียวเขี้ยวงู: จากธนาคารเชื้อพันธุ์สู่นาเกษตรกร
กรมการข้าว
2555
เอกสารแนบ 1
กรมการข้าว
การศึกษาโรคที่เกิดกับข้าวเหนียวพันธุ์พื้นเมือง การพัฒนากระบวนการต้นแบบในการทดสอบพันธุ์ข้าวลูกผสม ปฏิกิริยาของพันธุ์ข้าวจากธนาคารเชื้อพันธุ์พืชต่อโรคขอบใบแห้ง ปรับปรุงพันธุ์ข้าวให้ถูกใจเกษตรกร การเพิ่มการยอมรับของเกษตรกรในพันธุ์ข้าวนาสวนนาน้ำฝน โดยให้เกษตรกรมีส่วนร่วมในการพัฒนาพันธุ์ ทัศนคติของเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการวิจัยทดสอบพันธุ์และกระจายพันธุ์โคนม TMZ ในระดับเกษตรกร การใช้เทคโนโลยีการผลิตพันธุ์ข้าวของเกษตรกร โครงการศูนย์ส่งเสริมและผลิตพันธุ์ข้าวชุมชน อำเภอหนองสองห้อง จังหวัดขอนแก่น การใช้เทคโนโลยีการผลิตพันธุ์ข้าวของเกษตรกรโครงการศูนย์ส่งเสริมและผลิตพันธุ์ข้าวชุมชน อำเภออุบลรัตน์ จังหวัดขอนแก่น การใช้เทคโนโลยีการผลิตพันธุ์ข้าวของเกษตรกรผู้ร่วมโครงการศูนย์ส่งเสริมและผลิตพันธุ์ข้าวชุมชนอำเภอภูเวียง จังหวัดขอนแก่น สภาพการผลิตพันธุ์ข้าวเกษตรกรผู้ร่วมโครงการศูนย์ส่งเสริมและผลิตพันธุ์ข้าวชุมชน อำเภอพล จังหวัดขอนแก่น

แสดงที่มา-อนุญาตแบบเดียวกัน 3.0 ประเทศไทย (CC BY-SA 3.0 TH)
คัดลอก URL
กระทู้ของฉัน
ผลการสืบค้นทั้งหมด โพสต์     เรียงลำดับจาก