สืบค้นงานวิจัย
ศักยภาพการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณของชุมชนเกษตรกรรมเพื่อพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน กรณีศึกษา ต.เพนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี
นวลปรางค์ ไชยตะขบ, จุฑามณี แสงสว่าง, สุภัทรา ถึกสถิตย์, จินตนา กาญจนวิสุทธิ์, สูติเทพ ศิริพิพัฒนกุล - มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ชื่อเรื่อง: ศักยภาพการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณของชุมชนเกษตรกรรมเพื่อพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน กรณีศึกษา ต.เพนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี
ชื่อเรื่อง (EN): Potential of Plant Diversity Utilities for OTOP of Agricultural Community at Thambon Kao Panaid, Kok Sam Rong district, Lopburi province.
บทคัดย่อ: โครงการศึกษาวิจัยเรื่อง ศักยภาพการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณของชุมชนเกษตรกรรมเพื่อพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน กรณีศึกษา ต.เพนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) สำรวจความหลากหลายของทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณในพื้นที่ศึกษา (2) วิเคราะห์ห่วงโซ่คุณค่า (value chain) ของการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณโดยภูมิปัญญาท้องถิ่นของชุมชนในพื้นที่ศึกษา (3) จัดทำฐานข้อมูลโดยใช้แผนที่ทางภูมิศาสตร์เพื่อบ่งชี้จุดที่มีการกระจายของพืชพรรณแต่ละชนิดในพื้นที่ศึกษา (4) วิเคราะห์แนวทางในการพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ต้นแบบของผลิตภัณฑ์ชุมชน โดยทำการศึกษาพื้นที่การใช้ประโยชน์ประเภทต่างๆ ได้แก่ พื้นที่ป่าชายบ้านในเขตที่อยู่อาศัย พื้นที่เกษตรกรรมของชุมชน และพื้นที่ป่าที่มีการใช้ประโยชน์โดยชุมชน การสุ่มตัวอย่างใช้วิธีการวางแปลงสำรวจพันธุ์ไม้ 3 ขนาด คือ ขนาด 1x1 ตารางเมตร ขนาด 5x5 ตารางเมตร ขนาด 20x20 ตารางเมตร แต่ละขนาดมี 30 แปลง ผลการสำรวจข้อมูลพืชพรรณธรรมชาติในพื้นที่ศึกษา ได้แก่ หมู่บ้านนกเขาเปล้า หมู่บ้านเพนียด หมู่บ้านเพนียดพัฒนา หมู่บ้านหนองสะแก และหมู่บ้านหนองปล้อง ต.พะเนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี พบว่า สามารถเก็บตัวอย่าพืชพรรณธรรมชาติในแปลงตัวอย่างและทำการจำแนกได้ พบพืชพรรณธรรมชาติ จำนวน 46 วงศ์ 125 สกุล 148 ชนิด ในด้านภูมิปัญญาการใช้ประโยชน์จากพืชพรรณธรรมชาติของคนในชุมชน พบว่า ชาวบ้าน ร้อยละ 76.6 มีประสบการณ์การใช้ประโยชน์พืชพรรณธรรมชาติ โดยใช้เป็นอาหารเป็นหลัก เช่น ผลของมะเดื่อป่า มะกอกป่า มะพลับไข่นก ใบเปราะ กระเพราป่า ใช้เป็นพืชสมุนไพร เช่น ย่านาง โคกกระสุน ส่วนพืชที่มีการเก็บขายเป็นรายได้ เช่น ผลมะขามเทศ ผลพุทรา ยอดสะเดา เป็นต้น ด้านการถ่ายทอดภูมิปัญญาในการใช้ประโยชน์พืชพรรณธรรมชาติ พบว่า ไม่มีการรวบรวมองค์ความรู้ด้านการใช้ประโยชน์ไว้อย่างชัดเจน แต่มีการถ่ายทอดสู่คนในคนในครอบครัวในลักษณะของการใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวัน เช่น การเก็บมาใช้เป็นอาหาร แต่ในด้านการใช้เป็นพืชสมุนไพรไม่มีการถ่ายทอด และไม่ได้รับความสนใจที่จะเรียนรู้ จะมีเพียงผู้รู้บางคนเท่านั้นและมีการใช้ประโยชน์ด้านสมุนไพรน้อย และผลจากการสำรวจ พบว่า พืชศักยภาพโดดเด่น (Dominant species) ที่จะนำมาศึกษาการพัฒนาผลิตภัณฑ์การใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณโดยภูมิปัญญาท้องถิ่น ได้แก่ สาบเสือ เปราะหอม กระเพราป่า ซึ่งจะนำมาพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ต้นแบบต่อไป โครงการศึกษาวิจัยเรื่อง ศักยภาพการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณของชุมชนเกษตรกรรมเพื่อพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน กรณีศึกษา ต.เพนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) สำรวจความหลากหลายของทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณในพื้นที่ศึกษา (2) วิเคราะห์ห่วงโซ่คุณค่า (value chain) ของการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณโดยภูมิปัญญาท้องถิ่นของชุมชนในพื้นที่ศึกษา (3) จัดทำฐานข้อมูลโดยใช้แผนที่ทางภูมิศาสตร์เพื่อบ่งชี้จุดที่มีการกระจายของพืชพรรณแต่ละชนิดในพื้นที่ศึกษา (4) วิเคราะห์แนวทางในการพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ต้นแบบของผลิตภัณฑ์ชุมชน โดยทำการศึกษาพื้นที่การใช้ประโยชน์ประเภทต่างๆ ได้แก่ พื้นที่ป่าชายบ้านในเขตที่อยู่อาศัย พื้นที่เกษตรกรรมของชุมชน และพื้นที่ป่าที่มีการใช้ประโยชน์โดยชุมชน การสุ่มตัวอย่างใช้วิธีการวางแปลงสำรวจพันธุ์ไม้ 3 ขนาด คือ ขนาด 1x1 ตารางเมตร ขนาด 5x5 ตารางเมตร ขนาด 20x20 ตารางเมตร แต่ละขนาดมี 30 แปลง ผลการสำรวจข้อมูลพืชพรรณธรรมชาติในพื้นที่ศึกษา ได้แก่ หมู่บ้านนกเขาเปล้า หมู่บ้านเพนียด หมู่บ้านเพนียดพัฒนา หมู่บ้านหนองสะแก และหมู่บ้านหนองปล้อง ต.พะเนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี พบว่า สามารถเก็บตัวอย่าพืชพรรณธรรมชาติในแปลงตัวอย่างและทำการจำแนกได้ พบพืชพรรณธรรมชาติ จำนวน 46 วงศ์ 125 สกุล 148 ชนิด ในด้านภูมิปัญญาการใช้ประโยชน์จากพืชพรรณธรรมชาติของคนในชุมชน พบว่า ชาวบ้าน ร้อยละ 76.6 มีประสบการณ์การใช้ประโยชน์พืชพรรณธรรมชาติ โดยใช้เป็นอาหารเป็นหลัก เช่น ผลของมะเดื่อป่า มะกอกป่า มะพลับไข่นก ใบเปราะ กระเพราป่า ใช้เป็นพืชสมุนไพร เช่น ย่านาง โคกกระสุน ส่วนพืชที่มีการเก็บขายเป็นรายได้ เช่น ผลมะขามเทศ ผลพุทรา ยอดสะเดา เป็นต้น ด้านการถ่ายทอดภูมิปัญญาในการใช้ประโยชน์พืชพรรณธรรมชาติ พบว่า ไม่มีการรวบรวมองค์ความรู้ด้านการใช้ประโยชน์ไว้อย่างชัดเจน แต่มีการถ่ายทอดสู่คนในคนในครอบครัวในลักษณะของการใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวัน เช่น การเก็บมาใช้เป็นอาหาร แต่ในด้านการใช้เป็นพืชสมุนไพรไม่มีการถ่ายทอด และไม่ได้รับความสนใจที่จะเรียนรู้ จะมีเพียงผู้รู้บางคนเท่านั้นและมีการใช้ประโยชน์ด้านสมุนไพรน้อย และผลจากการสำรวจ พบว่า พืชศักยภาพโดดเด่น (Dominant species) ที่จะนำมาศึกษาการพัฒนาผลิตภัณฑ์การใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณโดยภูมิปัญญาท้องถิ่น ได้แก่ สาบเสือ เปราะหอม กระเพราป่า ซึ่งจะนำมาพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ต้นแบบต่อไป
บทคัดย่อ (EN): This research study on Potential of Plant Diversity Utilities for OTOP of Agricultural Community at Thambon Kao Panaid, Kok Sam Rong District, Lopburi Province. Phase I propose to 1) survey natural plant diversity 2) analyze value chain of local knowledge for natural plant using 3) collect the data in form of database to mapping zone of each habitat of species and 4) develop new samples of product for community benefit. Study Area of this research can be classified to 3 zone by land use characteristics ; resident zone , agricultural zone, and community forest. Plotting technique was used to collect plant samples, size of plot are 1x1,5x5, and 20x20 m2 varied to types of samples : Tree, shrub, vine, cover, herb, and aquatic plant. Total sites are 30 plots at Ban-Paniad, Ban-Paniad Pattana, Ban-Nongsakae, and Ban-Nongplong, Paniad sub-district, Kok Samrong district, Lopburi province,Thailand. Results of the study found 46 families, 125 genus, and 148 species. People in this community have long-term local knowledge of natural plant using which inherit from their ancestor, but lack of willing to transfer to new generation, maybe cause by change of their life style from pure rural life to be mixed with new technology. However they still gain some benefit from natural plants, 76.6% of people still collect wild plant parts as vegetable, fruit, herb medicine, wood for construction, etc. Some parts of wild plant have been collected for sale such as fruit, young leafs, a few ornamental plant, etc. Some of dominant species was selected to use as material for product sample ; Eupatorium odoratum L., Kaemferia galanga Linn. , and Ocimum sanctum . The product will be new innovation for giving to this community as the method of production. This research study on Potential of Plant Diversity Utilities for OTOP of Agricultural Community at Thambon Kao Panaid, Kok Sam Rong District, Lopburi Province. Phase I propose to 1) survey natural plant diversity 2) analyze value chain of local knowledge for natural plant using 3) collect the data in form of database to mapping zone of each habitat of species and 4) develop new samples of product for community benefit. Study Area of this research can be classified to 3 zone by land use characteristics ; resident zone , agricultural zone, and community forest. Plotting technique was used to collect plant samples, size of plot are 1x1,5x5, and 20x20 m2 varied to types of samples : Tree, shrub, vine, cover, herb, and aquatic plant. Total sites are 30 plots at Ban-Paniad, Ban-Paniad Pattana, Ban-Nongsakae, and Ban-Nongplong, Paniad sub-district, Kok Samrong district, Lopburi province,Thailand. Results of the study found 46 families, 125 genus, and 148 species. People in this community have long-term local knowledge of natural plant using which inherit from their ancestor, but lack of willing to transfer to new generation, maybe cause by change of their life style from pure rural life to be mixed with new technology. However they still gain some benefit from natural plants, 76.6% of people still collect wild plant parts as vegetable, fruit, herb medicine, wood for construction, etc. Some parts of wild plant have been collected for sale such as fruit, young leafs, a few ornamental plant, etc. Some of dominant species was selected to use as material for product sample ; Eupatorium odoratum L., Kaemferia galanga Linn. , and Ocimum sanctum . The product will be new innovation for giving to this community as the method of production.
ภาษา (EN): th
เผยแพร่โดย: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
คำสำคัญ:
เจ้าของลิขสิทธิ์: สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ
หากไม่พบเอกสารฉบับเต็ม (Full Text) โปรดติดต่อหน่วยงานเจ้าของข้อมูล

การอ้างอิง


TARR Wordcloud:
ศักยภาพการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติด้านพืชพรรณของชุมชนเกษตรกรรมเพื่อพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน กรณีศึกษา ต.เพนียด อ.โคกสำโรง จ.ลพบุรี
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
30 กันยายน 2554
การศึกษารูปแบบการจัดการตนเองการพัฒนาชุมชนภายใต้สังคมกึ่งเมืองโดยใช้ฐานทรัพยากรชีวภาพและภูมิปัญญาท้องถิ่นของชุมชนตำบลโพรงมะเดื่อ การศึกษาความเป็นไปได้ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชนปาล์มสาคูสู่ ผลิตภัณฑ์เชิงพาณิชย์ การพัฒนาคุณภาพการผลิตน้ำตาลมะพร้าวของชุมชนเพื่อยกระดับสู่การรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน (มผช.) ในจังหวัดสมุทรสงคราม การพัฒนาการปลูก การแปรรูป และพัฒนาผลิตภัณฑ์จากกล้วยนางพญา [Musa (ABB Group)] เพื่อเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชน การศึกษาและพัฒนาเส้นใยพืชมะละกอเพื่อการออกแบบบรรจุภัณฑ์ส่งเสริมการขายผลิตภัณฑ์ชุมชน การเชื่อมโยงภูมิปัญญาท้องถิ่นและวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับดิน กับการใช้ประโยชน์ของที่ดินในชุมชน การพัฒนารูปแบบส่วนประสมทางการตลาดของกลุ่ม ผลิตภัณฑ์ชุมชน ตำบลผาสุก อำเภอกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานี ศึกษาศักยภาพในการจัดตั้งร้านค้าสหกรณ์เพื่อส่งเสริมผลิตภัณฑ์ชุมชนในเขตเทศบาลเมืองตาก การศึกษาและทดลองวัสดุผสมขี้เลื่อยไม้ยางพาราเพื่อใช้ในงานแกะสลักทดแทนไม้ที่มีต่อการพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชน การเสริมสร้างมูลค่าของน้ำมันหอมระเหยจากพืชสมุนไพรท้องถิ่น สู่มาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนในชุมชนในพื้นที่สะลวง อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่
คัดลอก URL
กระทู้ของฉัน
ผลการสืบค้นทั้งหมด โพสต์     เรียงลำดับจาก