สืบค้นงานวิจัย
การคัดเลือกสายพันธุ์ข้าวไทยที่มีประสิทธิภาพในการดูดใช้ธาตุอาหารสูง (โครงการปีที่2)
เนตรนภา อินสลุด - สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน)
ชื่อเรื่อง: การคัดเลือกสายพันธุ์ข้าวไทยที่มีประสิทธิภาพในการดูดใช้ธาตุอาหารสูง (โครงการปีที่2)
ชื่อเรื่อง (EN): Selection of High Nutrient Acquisition Efficiency Rice Varieties (2nd year)
ผู้แต่ง / หัวหน้าโครงการ: เนตรนภา อินสลุด
ผู้ร่วมงาน / ผู้ร่วมวิจัย:
คำสำคัญ:
คำสำคัญ (EN):
บทคัดย่อ: ฟอสฟอรัส (P) เป็นธาตุอาหารหลักที่ส่งเสริมการเจริญเติบโตและการให้ผลผลิตของข้าว การขาดฟอสฟอรัสของข้าวจึงส่งผลต่อการเจริญเติบโตและเป็นปัจจัยจำกัดการให้ผลผลิตของข้าวที่สำคัญ การขาดฟอสฟอรัสของพืชอาจเกิดได้จากดินมีปริมาณฟอสฟอรัสในดินต่ำหรือฟอสฟอรัสที่อยู่ในรูปที่ไม่เป็นประโยชน์ พืชไม่สามารถดูดใช้ได้ ข้าวที่เจริญในสภาพฟอสฟอรัสต่ำมีกลไกการดูดใช้ฟอสฟอรัสที่แตกต่างกันออกไปตามสายพันธุ์ ข้าวที่มีแหล่งพันธุกรรมมาจากระบบนิเวศการปลูกที่แตกต่างกัน มีความสามารถในการพัฒนาระบบหรือโครงสร้างของระบบรากที่แตกต่างกัน เช่น การเพิ่มความยาวราก การเพิ่มจำนวนรากต่อต้น การแตกรากแขนงให้มากขึ้น เป็นต้น ในด้านการพัฒนาระบบราก โดยการปลดปล่อยกรดอินทรีย์ หรือ Low Molecular Weight Organic Acids (LMWOAs) เป็นต้น ในรายงานการศึกษานี้ ซึ่งประกอบด้วย 3 กิจกรรม ได้แก่ กิจกรรมที่ 1 การคัดเลือกพันธุ์ข้าวไทยที่มีความสามารถในการดูดใช้ฟอสฟอรัสที่อยู่ในรูปที่ไม่เป็นประโยชน์รูปต่างๆ และพบว่าลักษณะส่วนใหญ่ที่ทำการประเมินมีความแตกต่างกันเนื่องจากอิทธิพลของรูป P ที่แตกต่างกัน อิทธิพลจากพันธุ์ข้าวทั้ง 22 สายพันธุ์ และปฏิสัมพันธ์ร่วมระหว่างรูปของ P กับสายพันธุ์ข้าว ยกเว้นลักษณะน้ำหนักแห้งรากที่มีความแตกต่างกันเนื่องจากเนื่องจากอิทธิพลของรูป P ที่แตกต่างกัน โดย K-P ช่วยส่งเสริมการเจริญเติบโตในทุกลักษณะที่ทำการประเมิน ส่วนรูป Ca-P Al-P และ Fe-P เป็นรูปที่ไม่เป็นประโยชน์ มีผลให้ความยาวรากเพิ่มขึ้น ส่วนการสร้างจำนวนรากต่อต้นลดลง สำหรับการสะสม P ในส่วนต้นข้าวที่ปลูกใน K-P ส่งผลให้ข้าวมีปริมาณฟอสฟอรัสที่สะสมในส่วนต้น และ ปริมาณฟอสฟอรัสที่สะสมรวมทั้งต้นสูงกว่าข้าวที่ปลูกใน P รูปอื่นๆ เช่นกัน สำหรับกิจกรรมที่ 2 การคัดเลือกพันธุ์ข้าวไทยที่มีการปลดปล่อย Acid Phosphatase จากระบบรากเพื่อส่งเสริมการดูดใช้ฟอสฟอรัส พบว่ามีการหลั่งกรดจากระบบราก ซึ่งความเข้มข้นของกรดที่หลั่งออกมาจากระบบรากของข้าวแต่ละพันธุ์มีตั้งแต่ 38.67 – 832.06 ?g/ml ชนิดกรดที่พบ คือ Oxalic acid Acetic acid และ Citric acid หลั่งออกมาจากรากข้าวทั้ง 32 พันธุ์ และมีเพียงข้าว 1 สายพันธุ์ที่ไม่ปรากฏการหลั่ง Malic acid จากระบบราก ในขณะที่ Tataric acid พันธุ์ข้าวส่วนใหญ่ไม่ปรากฏการหลั่งกรดชนิดนี้ มีพันธุ์ข้าวเพียง 8 พันธุ์ ที่หลั่ง Tataric acid สำหรับ Nipponbare และ Kasalath ซึ่งเป็นพันธุ์เปรียบเทียบมาตรฐานที่ไม่ทน และทนต่อการขาดฟอสฟอรัส ตามลำดับนั้น มีความเข้มข้นรวมของกรดที่หลั่งออกจากระบบรากที่ไม่แตกต่างกัน แต่มีความแตกต่างในด้านสัดส่วนของชนิดกรดที่หลั่งออกมาต่างกัน และ Oxalic acid หลั่งออกมามากที่สุด สำหรับกิจกรรมที่ 3 เป็นการศึกษาที่มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินศักยภาพด้านการเจริญเติบโตและผลผลิตของข้าว ภายใต้ระดับปุ๋ยฟอสฟอรัส (P) ที่ต่างกัน ศึกษาข้าว 4 สายพันธุ์ (บือขอแผ่ ข้าวแดง เฟืองคำ ซิวแม่จัน) ซึ่งปลูกในโรงเรือนในกระถางบรรจุดินที่มี P ต่ำ ให้ปุ๋ย P 4 ระดับ (0 30 60 120 kg/rai) เก็บข้อมูลระยะแตกกอสูงสุดและระยะเก็บเกี่ยว ที่ระยะแตกกอสูงสุด พบว่า การเจริญเติบโตในทุกด้านได้รับอิทธิพลจากพันธุ์ข้าว การสะสมน้ำหนักแห้งต้นต่อวัน (RGR) และจำนวนต้นต่อกอได้รับอิทธิพลจากระดับปุ๋ย P ร่วมด้วย โดยพันธุ์บือขอแผ่และข้าวแดงมีจำนวนต้นต่อกอสูงกว่าพันธุ์อื่นๆ ข้าวทุกพันธุ์มีจำนวนต้นต่อกอสูงขึ้นเมื่อได้รับปุ๋ย P เพิ่มขึ้น โดยค่าสูงสุดพบในข้าวที่ปลูกในระดับปุ๋ย P 60-120 kg/rai ที่ระยะเก็บเกี่ยว การเจริญเติบโตทุกด้าน ยกเว้นความยาวรวงได้รับอิทธิพลจากพันธุ์ข้าว และ/หรือระดับ P โดยพันธุ์บือขอแผ่และเฟืองคำให้ผลผลิต (น้ำหนักเมล็ด/ต้น) สูงกว่าพันธุ์อื่นๆ การเพิ่ม P ส่งผลให้ผลผลิตสูงขึ้น โดยข้าวแต่ละพันธุ์ให้ผลผลิตไม่แตกต่างกันที่ระดับ P 0 และ 30 kg/rai และผลผลิตเพิ่มขึ้นเมื่อปลูกใน P 60 และ 120 kg/rai ดังนั้นการเจริญเติบโตของข้าวทั้งในระยะ vegetative และ reproductive ได้รับอิทธิพลจากปริมาณ P โดยการเพิ่มระดับปุ๋ย P ส่งผลให้ข้าวเจริญเติบโตสูงขึ้น นอกจากนี้ข้าวแต่ละพันธุ์มีศักยภาพในการเจริญเติบโตที่แตกต่างกันในแต่ละระดับ P โดยพันธุ์บือขอแผ่ให้ผลผลิตสูงแม้ว่าจะปลูกในสภาพ P ต่ำ ซึ่งอาจเป็นพันธุ์ที่เหมาะสมสำหรับปลูกในพื้นที่ที่มี P ต่ำต่อไป
บทคัดย่อ (EN): Phosphorus (P) is one of major nutrient needed in rice growth and yield production. P deficiency reduce growth and limit yield of rice. P deficiency can be caused by low of soil P or P were in unavailable form. Rice have the genotypic variation in P uptake efficiency. Rice varieties from different cultivated ecosystem have differences in root system and their ability such as root elongation, increasing in root per plant, secondary root formation and organic acid releasing etc. For this project consist of 3 experiments: 1st experiment; selection of High Nutrient Acquisition Efficiency Rice Varieties from 22 varieties under 4 forms of P. It was found that most of parameter in this study was different by rice variety effects and interaction effects between rice variety and P form, excepted in root dry weight. Root dry weight of rice was affected by P forms. K-P (available P form) promoted most of growth characteristics. Whereas, Ca-P, Al-P and Fe-P (unavailable P form) increased root elongation of rice plant but lower in root number per plant. For P content in both of shoot and root of rice plant was higher in K-P form solution than other P forms. The 2nd experiment is selection of high releasing Acid Phosphatase from root system of Thai rice varieties. It was found that the range of releasing Acid Phosphatase rate from rice root system were 38.67 – 832.06 ?g/ml. Oxalic acid, acetic acid and citric acid were released by all 32 Thai rice varieties, excepted in only one variety was not found malic acid. There were 8 varieties released tartaric acid, which the same as Nipponbare and Kasalath (check). Although, the acid types and quantitative of the acid was different but the releasing percentage of Oxalic acid was the highest. The 3rd experiment was conducted to evaluate growth and yield potentials of different rice cultivars under different levels of phosphorus (P). Four rice cultivars (Beukorpae Kaodang Fuangkam and SMJ) were grown in pots containing soil with low P supplemented with 4 different levels of P (0, 30, 60 and 120 kg/rai) and kept under greenhouse condition. Data were collected at maximum tillering stage and harvesting stage. At the maximum tillering stage, it was found that all growth parameters were affected by cultivars, while RGR and tiller number were also affected by levels of P. Cultivars Beukorpae and Kaodang were found to have higher tiller number/hill than other cultivars. All rice cultivars displayed higher tiller number/hill with higher P, whereby the highest numbers were observed at P 60-120 kg/rai. At harvesting stage, all growth parameters except panicle length were affected by cultivars and/or levels of P. Cultivars Beukorpae and Fuangkam were found to have higher yield (seed weight/plant) than other cultivars. P supplementation resulted in higher yield, whereby there was no difference in yield for each cultivar grown at P 0 and 30 kg/rai and yield increase was observed in rice grown at P 60 and 120 kg/rai. In conclusion, rice growth at both vegetative and reproductive stages was affected by P availability, in that increasing P availability resulted in increasing growth. In addition, each rice cultivar processed different growth potential regardless of P levels. Among the tested cultivars, Beukorpae gave the highest yield even at low P which suggested that it may be suitable for cultivation in low P areas.
ปีเริ่มต้นงานวิจัย: 2558-10-12
ปีสิ้นสุดงานวิจัย: 2559-10-11
ลิขสิทธิ์: แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง 3.0 ประเทศไทย (CC BY-NC-ND 3.0 TH)
เผยแพร่โดย: สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) (สวก.)
ภาษา (EN): th
หากไม่พบเอกสารฉบับเต็ม (Full Text) โปรดติดต่อหน่วยงานเจ้าของข้อมูล

การอ้างอิง


TARR Wordcloud:
การคัดเลือกสายพันธุ์ข้าวไทยที่มีประสิทธิภาพในการดูดใช้ธาตุอาหารสูง (โครงการปีที่2)
สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) (สวก.)
11 ตุลาคม 2559
การคัดเลือกสายพันธุ์ข้าวไทยที่มีประสิทธิภาพในการดูดใช้ธาตุอาหารสูง (โครงการปีที่ 2) การคัดเลือกสายพันธุ์ข้าวไทยที่มีประสิทธิภาพในการดูดใช้ธาตุอาหารสูง (โครงการปีที่ 2) ข้าวให้พลังงานผสานคุณค่าอาหาร การพัฒนากระบวนการต้นแบบในการทดสอบพันธุ์ข้าวลูกผสม แป้งข้าวก่ำดัดแปรและผลิตภัณฑ์จากข้าวก่ำเพื่อประโยชน์ด้านสุขภาพ เชิงป้องกัน การรวบรวมและคัดเลือกพันธุ์ข้าวที่สูงที่มีคุณภาพและคุณค่าทางโภชนาการสูง : การใช้เครื่องหมายดีเอ็นเอในการคัดเลือกพันธุ์ข้าวที่สูงที่มีคุณภาพและทนทานต่อความเครียดจากสิ่งมีชีวิตและไม่มีชีวิต ผลการตอบสนองต่อความเครียดจากปฏิกิริยาออกซิเดชั่นที่เกิดจากความเค็มในสายพันธุ์ต่าง ๆ ของข้าวไทย การพัฒนาศักยภาพการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวที่มีคุณภาพและการคัดเลือกพันธุ์ข้าวที่เหมาะสมต่อพื้นที่โดยเกษตรกรมีส่วนร่วม ในภาคเหนือของประเทศไทยงบประมาณ 3 ปี 2,500,000.- บาท (ปีที่ 2) การประยุกต์ใช้ไอโซโทปเทคนิคในการศึกษาประสิทธิภาพของการใส่ปุ๋ยเพื่อการปลูก ข้าวในพื้นที่ภาคกลางของประเทศไทย อิทธิพลของธาตุอาหารพืชไนโตรเจนที่ตรึงในดินต่อผลผลิตข้าว

แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง 3.0 ประเทศไทย (CC BY-NC-ND 3.0 TH)
คัดลอก URL
กระทู้ของฉัน
ผลการสืบค้นทั้งหมด โพสต์     เรียงลำดับจาก